Pictoright

Aansluiten bij Pictoright voor het beheer van uw volledig auteursrecht (met name van belang voor beeldend kunstenaars, zie makers - individuele rechten) kan door het Aansluitingsformulier Auteursrechten Compleet in te vullen. U betaalt jaarlijks EUR 45 contributie. Hierbij machtigt u Pictoright om uw auteursrechten te beheren en te exploiteren, en Pictoright houdt 25% in van alle geïncasseerde rechtenvergoedingen. Tevens sluit u zich hierbij aan voor uw collectieve rechten en voor het uitvoeren van uw volgrecht.

Aansluiten voor alleen uw collectieve rechten kan door het aansluitingsformulier Collectieve Rechten in te vullen. Deze aansluiting is gratis, er wordt 9% ingehouden als Pictoright uw collectieve rechten uitbetaalt.

Aansluiten voor alleen volgrecht kan door het aansluitingsformulier Volgrecht  in te vullen. Ook deze aansluiting is gratis, er wordt een klein percentage ingehouden als Pictoright uw volgrechtvergoeding uitbetaalt.

↑

Nee, door aansluiting bij Pictoright machtigt u ons exclusief om de auteursrechten van uw werk uit te oefenen. U behoudt echter zelf het auteursrecht. Dit geldt met name voor beeldend kunstenaars.

Voor wat betreft de uitoefening van uw collectieve rechten ( de collectieve vergoedingen die u ontvangt voor uw bijdrages in kranten, tijdschriften, boeken en op tv) geldt dat u deze rechten aan Pictoright overdraagt. Dat betekent dat Pictoright gemachtigd is om deze vergoedingen namens u te mogen innen bij de Stichting Leenrecht, Stichting Reprorecht, Stichting Thuiskopie en de TV/kabel, zodat deze vervolgens aan u uitgekeerd kunnen worden. Dit geldt met name voor fotografen, illustratoren en grafisch vormgevers.

↑

U hoeft geen betalend lid te zijn, maar u moet zich wel inschrijven bij Pictoright om het geld waar u recht op heeft te kunnen ontvangen. Dit doet u via het aansluitingsformulier Collectieve Rechten. Deze inschrijving is gratis.

↑

Nee, dat heeft geen invloed. Als u als fotojournalist aangesloten was bij Nieuwswaarde kunt u vanaf nu direct bij Pictoright gebruik van uw werk opgeven. Als u recht heeft op een vergoeding ontvangt u deze ook direct van Pictoright.

↑

Het auteursrecht is het uitsluitend recht van de maker van een werk van letterkunde, wetenschap of kunst, of van diens rechtverkrijgenden, om dit openbaar te maken en te verveelvoudigen, behoudens de beperkingen, bij de wet gesteld. Dit staat in artikel 1 van de Auteurswet van 1912. Hiermee wordt bedoeld dat alleen de kunstenaar de door hem gemaakte kunstwerken mag publiceren en reproduceren. Anderen moeten toestemming vragen aan de kunstenaar als ze zijn werk willen gebruiken.

↑

In Nederland is het ontstaan van het auteursrecht aan geen enkele formaliteit gebonden. U hoeft niets aan te vragen, te deponeren of te registreren en het kost niets. Auteursrecht krijgt men automatisch als men iets maakt op het gebied van letterkunde, wetenschap of kunst. Wel is vereist dat het werk een eigen oorspronkelijk karakter en het persoonlijk stempel van de maker draagt. De maker moet keuzes hebben gemaakt bij het maken van het werk.
Verder is vereist dat het werk in een zintuiglijk waarneembare vorm is gegoten. Een idee dat niet nader uitgewerkt is, wordt dus niet door het auteursrecht beschermd.

↑

Het auteursrecht is tijdelijk. De hoofdregel is dat het auteursrecht zeventig jaar na de dood van de kunstenaar vervalt. In het geval dat de maker een rechtspersoon is, geldt echter de termijn van zeventig jaar na eerste openbaarmaking van het werk.

↑

Het auteursrecht op een werk komt toe aan de maker. Een belangrijke uitzondering hierop is dat als het werk in dienstverband is gemaakt, het auteursrecht bij de werkgever ligt. Hier wordt alleen van afgeweken als hierover andere afspraken zijn gemaakt in bijvoorbeeld een arbeidsovereenkomst.
Het auteursrecht op een werk dat in opdracht is gemaakt, komt wel toe aan de maker. Het is daarbij wel van belang dat de naam van de maker bij de eerste openbaarmaking op een of andere manier wordt vermeld. Zijn naam hoeft niet per se op het werk of op de exemplaren waarop het werk is afgebeeld vermeld te staan, maar kan ook genoemd worden in een toespraak of een begeleidend communiqué. Een pseudoniem of initialen zijn al voldoende.

↑

In principe vormt elke verveelvoudiging en elke openbaarmaking van uw werk zonder dat Pictoright of u daarvoor toestemming heeft verleend, een inbreuk op het auteursrecht van de maker. Met verveelvoudigen wordt zowel het letterlijk kopiëren of namaken van een werk als het bewerken ervan bedoeld. Voor het vertalen van een boek of het maken van een fotocollage is dus ook toestemming vereist. Bij openbaar maken gaat het om het ter beschikking stellen van een werk aan het publiek. Hieronder valt onder meer het uitgeven van een boek, het uitvoeren van een opera, het vertonen van een film en het tentoonstellen van werken van beeldende kunst.

↑

In sommige gevallen mag je wel beeld publiceren zonder toestemming van de maker. Op basis van het citaatrecht mag een gebruiker van kunst een kunstwerk “citeren”, dat wil zeggen in zijn geheel overnemen in de vorm van een afbeelding. Dit moet echter wel gebeuren in de context van een aankondiging, beoordeling, polemiek, wetenschappelijke verhandeling of soortgelijke artikelen. Een andere uitzondering vormt kunst in de openbare ruimte. Afbeeldingen van kunstwerken of gebouwen die permanent op openbare plaatsten te zien zijn, mogen vaak zonder toestemming van de maker openbaar worden gemaakt of verveelvoudigd. Belangrijk is wel dat het werk wordt afgebeeld zoals het in zijn omgeving te zien is.  Lees hierover meer onder Auteursrecht.

↑

Wanneer een kunstenaar overlijdt, gaat zijn auteursrecht automatisch over op zijn wettelijke erfgenamen. Dit is alleen anders als de kunstenaar in zijn testament een ander aanwijst als legataris. Na de dood van de kunstenaar blijft zijn auteursrecht zeventig jaar bestaan.

↑

Ook het woord copyright wordt vaak gebruikt om het auteursrecht mee aan te duiden. Dit is het Engelse woord voor auteursrecht en daarmee ook een juridische term. Auteursrecht en copyright betekenen exact hetzelfde.

↑

Op grond van het auteursrecht heeft alleen de maker het recht uw werken te publiceren en te reproduceren. De maker is dan ook de enige die hiervoor aan derden toestemming – licentie – kan verlenen. Een licentie kan mondeling of schriftelijk zijn, in sommige gevallen zelfs stilzwijgend. Belangrijk is echter dat expliciet wordt vermeld voor wélk gebruik toestemming wordt gegeven. Schriftelijke vastlegging voorkomt daarbij misverstanden. Een licentie verlenen gebeurt veelal tegen een ‘redelijke vergoeding’. Als u zich voor uw individuele auteursrechten aansluit bij Pictoright, geeft u Pictoright de opdracht om licenties te verlenen aan gebruikers van uw werk. Pictoright incasseert daarvoor ook de vergoeding, die aan u wordt uitbetaald.

↑

Individuele rechten zijn rechten die in principe één op één te innen zijn tussen maker en gebruiker. De maker geeft degene die zijn werk wil afbeelden toestemming – een licentie – voor gebruik en mag daarvoor een vergoeding vragen. Kunstenaars en beeldmakers die in opdracht werken, regelen hun individuele rechten meestal rechtstreeks met hun opdrachtgever. Autonome kunstenaars, kunstfotografen, architecten en industrieel ontwerpers maken meestal geen rechtstreekse afspraken met degenen die hun werk publiceren. Zij kunnen het beheer van hun individuele auteursrechten uitbesteden aan Pictoright. Pictoright houdt bij wat waar verschijnt, regelt licenties, en int de vergoedingen voor de rechthebbenden.

↑

In sommige gevallen is het toegestaan dat – indien noodzakelijk – een werk uit de openbare ruimte verplaatst wordt door de gemeente. De kunstenaar moet hier wel vooraf van op de hoogte worden gesteld. Als het werk aangetast of beschadigd wordt bij de verplaatsing, neemt u dan contact op met Pictoright.

↑

Als u aangesloten bent bij Pictoright voor uw complete auteursrechtenbeheer (dus niet alleen voor uw collectieve rechten), verwijst u de gebruiker dan door naar Pictoright. Voor vele soorten gebruik van uw werk hanteert Pictoright tarieflijsten, Pictoright zorgt voor het innen van uw rechtenvergoeding.

↑

Het auteursrecht op de illustraties is en blijft van u, tenzij u deze schriftelijk overgedragen heeft aan de opdrachtgever.

↑

Als auteursrechthebbende bent u uiteraard vrij om uw werk rechtenvrij ter beschikking te stellen. Stelt u wel Pictoright vooraf hiervan op de hoogte, zodat wij weten dat u akkoord bent met de reproductie.

↑

Auteursrechten gelden tot 70 jaar na overlijden van de maker. Deze rechten gaan over op de erfgenamen. Echter, u kunt de overdracht van uw auteursrechten bij leven goed regelen via een testament of codicil. Daarin kunt u bijvoorbeeld één van de erfgenamen aanwijzen die bevoegd is om als vertegenwoordiger namens alle erfgenamen op te treden. Anders dan bij het auteursrecht, komen de persoonlijkheidsrechten in beginsel te vervallen bij het overlijden van de kunstenaar. Wilt u dat uw erfgenamen deze rechten gaan uitoefenen, dan moet u dit uitdrukkelijk in een testament of codicil regelen. Met zo’n codicil kunnen uw erfgenamen zich nadrukkelijker zich verzetten tegen aantasting van uw werk.

↑

Volgrecht is het recht van de maker van een kunstwerk om een percentage van de verkoopprijs te ontvangen bij doorverkoop van zijn of haar werk. Het recht is bedoeld om ervoor te zorgen dat kunstenaars kunnen meedelen in de winst wanneer hun werk wordt doorverkocht. Volgrecht is sinds april 2006 in Nederland ingevoerd. Om in aanmerking te komen voor een volgrechtvergoeding gelden een aantal voorwaarden. U kunt hier meer over volgrecht lezen.

↑

In de meeste Europese landen is het volgrecht ingevoerd. Als u bij Pictoright bent aangesloten ontvangt u voor deze verkopen een volgrechtvergoeding indien van toepassing. De voorwaarden voor het incasseren kunnen afwijken van de Nederlandse situatie.  U kunt Pictoright per e-mail aangeven waar, wanneer en hoe uw werk in het buitenland is verkocht.

↑

Er zijn een aantal uitzonderingen op volgrecht:

• Als de verkoper het werk minder dan drie jaar voor de verkoop heeft verkregen van de kunstenaar zelf, en de verkoopprijs niet hoger is dan € 10.000, dan is over deze verkoop geen volgrechtvergoeding verschuldigd. Over de eerste verkoop door de kunstenaar zelf is nooit een volgrechtvergoeding verschuldigd. 
• Wanneer iemand die geen professionele kunsthandelaar is aan een museum een kunstwerk verkoopt, dan is daarover geen volgrecht verschuldigd. Het moet daarbij wel om een museum gaan dat handelt zonder winstoogmerk en is opengesteld voor het publiek. Omgekeerd geldt dit niet (een museum dat kunstwerken verkoopt).
• Tot 1 januari 2012 was er geen volgrecht verschuldigd voor verkopen van werken van kunstenaars die op het moment van de verkoop al overleden waren.

↑

Collectieve rechten zijn auteursrechtvergoedingen die worden geïnd voor het lenen, kopiëren en via de kabel verspreiden van beelden. Omdat deze vergoedingen uit praktisch oogpunt niet individueel te innen zijn, gebeurt dit collectief, waarna ze door de auteursrechtenorganisaties verdeeld worden onder degenen die er recht op hebben. Een voorbeeld is de vergoeding die betaald wordt voor het uitlenen van boeken, leenrecht. Reprorecht, kabelrecht, thuiskopierecht en readerrecht zijn andere collectieve rechten. Pictoright verdeelt de vergoedingen voor  visuele makers. U kunt hier meer over collectieve rechten lezen.

↑

Ja, die krijgt u. We kunnen alleen niet garanderen dat we uw formulieren tijdig kunnen verwerken om u, zoals elk jaar, begin december uit te keren. In dat geval worden ze op een later tijdstip geadministreerd, waarna u via de na-repartitie in april alsnog de vergoedingen ontvangt over het voorafgaande jaar. Indien u online opgave doet via mijnpictoright.nl heeft u tot 15 oktober de tijd.

Als u pas na 1 maart opgave doet, kunnen we de berekening van uw vergoeding pas uitvoeren in de na-repartitie van het jaar daarop.

↑

Bij de na-repartitie in het voorjaar worden de rechten voor boeken, tijdschriften en kranten tot 5 jaar terug uitgekeerd. Voor televisieuitzendingen is de termijn 3 jaar, deze uitkering vindt altijd in december plaats.

↑

De mogelijkheid om opgave te doen middels de opgaveformulieren blijft voorlopig nog wel bestaan. Het online opgeven is natuurlijk wel sneller en biedt een aantal voordelen, u kunt bv. makkelijker zien welke bijdrages u al heeft opgegeven, en u kunt alle creditnota’s en bijbehorende specificaties inzien van de ontvangen uitkeringen.

↑

Wij zijn wettelijk verplicht u ieder jaar de gegevens te laten bevestigen. De gelden die wij verdelen worden collectief door de maatschappij opgebracht. Wij moeten verantwoording afleggen over de uitgekeerde gelden en hebben uw handtekening nodig alvorens u het geld uit te kunnen keren.

↑

U kunt op de specificaties bij de uitbetalingen nagaan welke bijdrages zijn verwerkt en uitbetaald. De specificaties kunt u online inzien of telefonisch aanvragen.

↑

Voor deze bijdragen geldt dat ze éénmalig over het jaar van uitgave of uitzending gehonoreerd worden. Daarentegen worden boeken voor het leenrecht gehonoreerd zolang ze in de bibliotheek liggen én voldoende uitgeleend worden.

↑

Voor boeken kan dit maar de uitbetaling is altijd pas in december van het volgende jaar . Voor tijdschriften en kranten kan dit echter niet. Het is de bedoeling dat u uitsluitend opgeeft hoeveel publicaties er in een héél jaar in een tijdschrift of krant staan. Gedurende het nog lopende jaar kunt u dit dus nooit helemaal zeker weten. Doe dus de opgave van kranten en tijdschriften pas na afloop van het lopende jaar.

↑

U krijgt in dat geval geld over het voorgaande jaar tijdens de na-repartitie die in april daaropvolgend plaatsvindt. De na-repartitie gaat namelijk over de vijf jaar voorafgaand aan het lopende uitkeringsjaar. Alleen indien u vóór 1 maart alsnog opgave doet kunnen wij deze meenemen in de na-repartitie van april.

↑

Indien er sprake is van een nieuw ISBN moet u het boek opnieuw opgeven. Als het ISBN ongewijzigd is kunt u het alleen opnieuw opgeven als het oorspronkelijke jaar van uitgave vóór 2003 was en u dit boek niet eerder heeft opgegeven.

↑

Bij de jaarlijkse december-repartitie wordt voor de meeste rechten uitgekeerd over het vóórgaande jaar. Bij de na-repartitie in april worden de vergoedingen over later binnengekomen opgaven en over de overige jaren verdeeld. Ook worden correcties op de repartitie van december verwerkt.

↑

Wat betreft de weergave van het aantal uitleningen is het belangrijk om te beseffen dat het aantal dat in het verleden op de specificatie stond weergegeven, een getal is uit een steekproef bij de openbare bibliotheken in Nederland. Al sinds het begin van de uitvoering van het leenrecht in 1996 is het niet mogelijk gebleken om 100% van de bibliotheken in Nederland te betrekken in het bijeenbrengen van de uitleengegevens. Het ene jaar wordt bijvoorbeeld 75% van de bibliotheken betrokken, het andere jaar participeert 65%. De uitleengegevens hebben daardoor enkel relatieve waarde, zij geven geen absolute aantallen weer. De omvang van de steekproef heeft echter geen gevolgen voor de hoogte van de vergoedingen aangezien de onderlinge verhouding tussen de rechthebbenden gelijk blijft.

↑

Boeken die niet in aanmerking komen voor een vergoeding verwerken we niet in de administratie. Het repro- en readerrecht keren we met terugwerkende kracht tot 5 jaar terug uit. Als een boek ouder is dan 5 jaar kan het alleen nog in aanmerking komen voor leenrecht, mits het (voldoende) wordt uitgeleend door de openbare bibliotheken. Als een boek ouder is dan 5 jaar en niet of nauwelijks wordt uitgeleend dan komt het dus niet in aanmerking voor een vergoeding.
Buitenlandse boeken staan niet op het overzicht omdat ze niet in aanmerking komen voor de Nederlandse collectieve rechten. Ze worden apart geadministreerd en u ontvangt een vergoeding indien er gelden beschikbaar zijn vanuit het buitenland.

↑

Ook de eigenaar van een auteursrechtelijk beschermd werk moet toestemming vragen voor reproductie of publicatie van dat werk. Alleen als de eigenaar het werk wil tentoonstellen of het ter verkoop wil afbeelden in een catalogus, is op grond van de Auteurswet hiervoor geen toestemming vereist.

↑

De maker van een kunstwerk of een beeld is de enige die toestemming voor publicatie kan verlenen aan derden. Door aansluiting bij Pictoright geeft een beeldmaker Pictoright de opdracht om gebruikers licenties te verlenen voor gebruik van zijn werk. De opdracht is exclusief, dat wil zeggen dat de kunstenaar zelf niet meer bevoegd is om toestemming te verlenen voor het gebruik van zijn werk. Voor het verkrijgen van toestemming voor het gebruik van werk van bij Pictoright aangesloten kunstenaars en beeldmakers kunt u gebruik maken van het formulier Toestemmingsaanvraag. Voor werk van anderen zult u rechtstreeks contact moeten opnemen met de makers.

↑

Voor gebruik van beeld is toestemming van de maker nodig. Pictoright stelt gebruikers van beelden in de gelegenheid om dit vooraf goed te regelen. Namens ruim 50.000 beeldmakers uit binnen- en buitenland verlenen wij deze toestemming. Dit gaat meestal gepaard met een financiële vergoeding. Toestemming vraagt u aan met het formulier Aanvraag voor toestemming. Wat het kost om beelden te gebruiken vindt u in onze tarievenlijst.

↑

Onder of bij het afgebeelde werk moet steeds een duidelijke en volledige copyrightvermelding worden geplaatst. De juiste copyrightvermelding luidt als volgt: © naam kunstenaar, originele titel werk, (eventueel gevolgd door vertaling van titel), jaar creatie, c/o Pictoright Amsterdam 20XX (jaar van publicatie)

Indien meer werken van verschillende kunstenaars in één publicatie worden afgebeeld, kan worden volstaan met opname van de volgende tekst in het colofon of de aftiteling: Van werken van beeldende kunstenaars aangesloten bij een CISAC-organisatie is het auteursrecht geregeld met Pictoright te Amsterdam. © c/o Pictoright Amsterdam 20XX (jaar van publicatie)

Daarnaast is de gebruiker verplicht om op een passende plaats de titel van het gereproduceerde werk en de naam van de auteur van het werk te vermelden. N.B.:Sommige makers hebben een afwijkende copyrightvermelding. Bekijk hiervoor de Kunstenaarslijst Bijzondere Voorwaarden.

↑

Nee, een maker van een werk kan zich op grond van zijn persoonlijkheidsrechten verzetten tegen de wijziging, misvorming, verminking of andere aantasting van zijn werk.

↑

In beginsel verbiedt de Auteurswet het publiceren en reproduceren van een kunstwerk zonder toestemming van de maker. De wet maakt op deze regel echter enkele uitzonderingen. Het gaat hier om het citaatrecht en kunst aan de openbare weg. Volgens het citaatrecht mag een gebruiker van kunst een kunstwerk ‘citeren’, dat wil zeggen in zijn geheel overnemen in de vorm van een afbeelding. Dit moet echter wel gebeuren in de context van een aankondiging, beoordeling, polemiek, wetenschappelijke verhandeling of soortgelijke artikelen. Daarnaast moet het aantal en de grootte van de afbeeldingen ondergeschikt zijn aan de tekst waarin geciteerd wordt. De afbeeldingen mogen niet in overwegende mate de functie van versiering hebben. Tevens moet ten allen tijde de naam van de maker van het werk worden vermeld. Ook werken die blijvend aan de openbare weg zijn geplaatst, zoals monumentale kunst en gebouwen, mogen afgebeeld worden zonder toestemming – mits ze niet de hoofdvoorstelling van de afbeelding vormen. Een in een park gemaakte foto, waarop een recreërende familie is afgebeeld waarop tevens toevallig een kunstwerk voorkomt, mag dan ook vrijelijk worden gepubliceerd. Voor de publicatie van een foto van een kunstwerk waarop tevens toevallig een recreërende familie is te zien, moet wel toestemming worden gevraagd. Dit geldt ook voor een portret van een persoon, waarop nadrukkelijk en ter verfraaiing van het portret een kunstwerk is afgebeeld.

↑